Blue Zone?

Wat is nu eigenlijk een Blue Zone?

Blue Zones zijn demografisch bevestigde en geografisch afgebakende gebieden waar mensen langer, gezonder en gelukkiger leven.  Waar mensen ofwel de leeftijd van 100 met buitengewone percentages bereiken, de hoogste levensverwachting hebben, of het laagste percentage van sterfte op middelbare leeftijd hebben. De naam Blue Zones wordt voor het eerst genoemd in het AKEA onderzoek naar de hoge leeftijd van inwoners uit een dorpje in Sardinië. 

Hoe het allemaal begon

Het begon allemaal met een in 2004 verschenen demografisch-antropologisch wetenschapsartikel waarin aandacht besteed werd aan de hoge leeftijd van de inwoners van een dorpje op Sardinië. Men kwam tot de ontdekking dat de inwoners daar veel vaker dan elders 100 jaar of ouder worden en ging op zoek naar een verklaring hiervoor.

In de bergen van centraal Sardinië ligt het dorpje Silanus (rond de 2400 inwoners) met een bevolking die zich tot de oudsten van de wereld mogen rekenen. De mannen zijn hierbij in het voordeel, met twee honderdjarige mannen op één honderdjarige vrouw. Toch is Silanus een dorpje zoals er zoveel zijn in Sardinië: in de heuvels, veel groen en gezonde lucht om in te ademen.

Hoe kan het dat deze mensen langer leven? Genetica? Dieet? Andere benadering van het leven? Het geheim lijkt te zitten in de alledaagse dingen die de mensen doen: het voedsel dat ze eten, de dagelijkse routine, het gezelschap waarin ze verkeren en hun kijk op het leven. Er wordt veel waarde gehecht aan het om zich heen hebben van hun geliefden. Hierdoor voelen ze zich belangrijk en het rustige, sociale milieu beschermt de ouderen tegen de eenzaamheid die bij veel oudere stedelingen voorkomen. Op Silanus zijn geen bejaardentehuizen en er is ook geen behoefte om ze te bouwen. Een duidelijk  aanwijsbare verklaring voor de hoge leeftijden is er nog niet maar het is redelijk om te veronderstellen dat het een combinatie is van omgevings- en genetische factoren.

De huidige Blue Zones

Door de wetenschappers van het nationale Instituut van veroudering in de Verenigde Staten is Silanus – samen met het eiland Okinawa in Japan, de stad Loma Linda in Californië, Nicoya in Costa Rica en Ikaria in Griekenland – benoemd tot één van de plaatsen die het recept in handen hebben voor een goede oude dag. Rustig leven zonder stress (en de bijbehorende ziektes), sterke sociale netwerken, actief blijven bewegen, een plantaardig dieet en eten van je eigen grond, zodat je je elke dag beweegt om het te verbouwen (eens wat anders dan joggen en de sportschool!) lijken de gemene deler.

Blue?

Waarom Blue? In Sardinië had iemand per ongeluk een cirkel met blauwe inkt getrokken om een gebied waar relatief heel veel mensen 100 jaar en ouder waren. Sardinië is inderdaad meegenomen in verder onderzoek.

Bron: Poulain M, Pes GM, Grasland C, et al . Identification of a geographic area characterised by extreme longevity in the Sardinia islands: the AKEA study. Exp Gerontol, 2004; 39(9): 1423-9