De Doarpstún: zaaien en oogsten

Zaaien, planten, zorgen, oogsten. Veel heb je in de hand, maar zaken als het weer moet je accepteren zoals ze komen. Zo staat De Doarpstún in Snakkerbuorren symbool voor het leven.

Aan de noordkant van Leeuwarden ligt het dorp Snakkerbuorren (Snakkerburen). Tegen het dorp aan ligt de grond die eind negentiende eeuw eigendom was van jonkheer meester Vegelin van Claerbergen. Op de tuin stond het buitenverblijf van zijn familie. Later is de grond verhuurd aan kwekers. Die bloemen-, groente- en fruittraditie wortelt sinds 2001 in De Doarpstún. “We wilden de geschiedenis niet verloren laten gaan”, vertelt initiatiefnemer Theo van der Molen, bestuurslid van Stichting De Doarpstún. “En we meenden dat de tuin veel mensen een positieve impuls kan geven.” Daarbij doelt hij op de vrijwilligers die de tuin onderhouden en bewerken, maar ook op de mensen die de biologische groenten en het fruit kopen; vaste klanten en passanten.

 

Wanneer is genoeg voldoende?
Het gaat goed met De Doarpstún. De tuin is groter dan bij de start, er is een openluchttheater, het winkeltje draait goed en sinds kort heeft de stichting ook de naastgelegen monumentale ‘kniekas’ in beheer gekregen. Maar Theo is vooral trots op de vrijwillige medewerkers. “Ruim zeventig mensen helpen ons met grote regelmaat. We hebben een zaai-, plant- en oogstplan. En we hebben een schrift waarin alle klussen staan. Die structuur is nodig voor de tuin en geeft mensen houvast. Binnen die kaders kan iedereen kiezen wat hij of zij wil doen.”
De Doarpstún staat volop in de belangstelling en uitbreiding lijkt mogelijk. “Dat klinkt fantastisch, maar we bekijken of zo’n uitbreiding wenselijk is.” Als Theo dat op een woensdagochtend tijdens de koffie aan de vrijwilligers voorlegt, lijkt de huidige opzet toch voldoende én genoeg te zijn. Meer dorpstuin kan natuurlijk ook op andere locaties.

Theo van der Molen, initiatiefnemer en bestuurslid van Stichting De Doarpstún.
Theo van der Molen, initiatiefnemer en bestuurslid van Stichting De Doarpstún.

Hennie: mooie grond geeft voldoening
“Moet je kijken hoe mooi de prei erbij staat!” Hennie wijst naar het bed met prei links en rechts. In het deel zonder onkruid zien de prei er bijna blij uit. “Zonder al dat onkruid groeit het beter.” In januari stopte Hennie met werken. Sinds begin juni fietst ze elke woensdag in tien minuten vanuit de binnenstad het bruggetje bij Snakkerbuorren over. “Dit seizoen is fantastisch: je zaait en een week later is er al zoveel gebeurd. Ik heb ook al geoogst en vandaag is het dus schoffelen.” Voorheen had ze thuis een tuin, nu niet meer. “Ik leer hier een heleboel bij, ontmoet nieuwe mensen en hoor veel verhalen.”

Hennie (rechts) schoffelt met Gerald het onkruid tussen de prei vandaan.
Hennie (rechts) schoffelt met Gerald het onkruid tussen de prei vandaan.

Gerrit: vers in de etalage
Als voormalig supermarktmanager weet Gerrit hoe een glimmende courgette of een blozende aardbei de klant kan verleiden. ’s Ochtends loopt hij over de tuin. Hij kiest de mooiste kroppen sla en de beste tuinbonen. Zo van het land in de winkel en op de kar langs de straat. De gewassen aardbeien gaan in een fris doosje, de sjalotten bindt hij samen en de nieuwe oogst Doré-krieltjes presenteert hij in open zakken, zodat de klant ziet wat hij koopt. “In de winkel komt het allemaal samen. Alle inspanningen van iedereen op de tuin bundelt zich in de producten die we verkopen. Ik vind het belangrijk dat we ze mooi presenteren.” Dat werkt: “De winkel loopt uitstekend en we hebben veel vaste klanten.”

Zo van het land op de kar. Gerrit zorgt ervoor.
Zo van het land op de kar. Gerrit zorgt ervoor.

Chan: thuis ver van huis
Veertig jaar geleden kwam tiener Chan met zijn ouders vanuit Singapore naar Nederland. In Harlingen hadden ze een restaurant. “Dat was hard werken”, vertelt hij. Later nam hij het restaurant over, maar de fysieke inspanningen in de keuken eisten hun tol. “Mijn schouder is stuk.” Inmiddels is Chan verhuist naar Leeuwarden. Schoffelen gaat prima. “Ik ben graag buiten. Het is hier mooi en ik ben blij dat ik hier nuttig bezig kan zijn.”

Chan zoekt de ruimte, het groen en is graag actief bezig.
Chan zoekt de ruimte, het groen en is graag actief bezig.

Anna: rust in de vlindertuin
De vlindertuin voelt voor Anna als haar eigen plek: “Ik kom er echt tot rust.” Dit stuk tuin ligt helemaal achterin; lekker rustig voor de vlinders, ook. Het idee dat niets moet en alles mag, geeft een fijn gevoel. Ze voelt zich welkom om wie ze is en om wat ze doet. Anna vindt het mooi om te zien hoe alles bloeit: “Ik mocht zelf bloemen uitkiezen en heb ze ook geplant. En als ik er dan eens goed naar kijk, voel ik me trots!” Toen Anna begon, stond de vlindertuin er droevig bij. Het voelde als haar missie deze op te knappen. Binnen dat proces leert ze zichzelf steeds beter kennen; door haar aderen stroomt een mengeling van Fries en Portugees bloed en het leven bleek niet altijd vriendelijk. Beetje bij beetje kan Anna zichzelf waarderen en accepteren. “De Doarpstún brengt me heel veel moois.”

Anna vindt zichzelf in de vlindertuin.
Anna vindt zichzelf in de vlindertuin.

Gerald: het werkt aanstekelijk
Vorig jaar vroeg een vriend hem bij te springen; er waren wat extra handen nodig. “Tja, en toen ben ik gebleven.” Gerald doet ook ander vrijwilligerswerk en de tuin past mooi in het geheel. “Je bent lekker buiten en voelt de ruimte. Het is plezierig met de andere mensen, de afwisseling en het werk zelf. Ik leer er veel van. Fantastisch toch, dat je je eigen groente en fruit verbouwt? Mijn vriendin werkt hier ook en we willen een eigen moestuin beginnen. Op ons balkon draaien we proef met een bak en een kasje. De eerste aardbeien en kerstomaatjes waren de lekkerste ooit.”

www.dedoarpstun.nl

 

De tuin heeft Gerald veel te leren en hij staat ervoor open.
De tuin heeft Gerald veel te leren en hij staat ervoor open.
De Doarpstún en Blue Zone:

In beweging

  • Je beweegt mee met de cyclus die de tuin elk jaar doorloopt:
  • zaaien en planten;
  • verzorgen en onderhoud;
  • oogsten en verkopen.

Goed eten

  • Uit eigen tuin: de energie die je erin stopt, krijg je weer terug.
  • Weet waar je voeding vandaan komt.

Goed gevoel

  • Doelen stellen voor de tuin en voor jezelf.
  • Tevreden zijn met wat mogelijk is.
  • Als je wilt, deel je ervaringen en leer je van elkaar.

Voel je verbonden

  • Iedereen is welkom, je voelt de ruimte om jezelf te zijn en te ontdekken wat je nog meer in je mars hebt.
  • Je bent verbonden met mensen, de omgeving en met de geschiedenis van de tuin.

Inspirerende omgeving

  • Een oase dichtbij de stad.
  • Combinatie met cultuur en sociale gebeurtenissen in het dorp en de stad.