Gezond oud worden in je eigen huis?
Aan de techniek zal het niet liggen

Huisrobots, sensoren die een hartaanval zien aankomen, serious games voor 80-plussers, levensloopbestendige woningen... Niets hoeft ouderen ervan te weerhouden langer thuis te blijven wonen. De techniek is er klaar voor, overheden zien er de financiële voordelen van in, voor ondernemers zijn er kansen te over en de zorgsector is zich ten volle bewust van de mogelijkheden die de moderne technologie biedt. Dat bleek allemaal tijdens het symposium "Lifestyle for Healthy Ageing" op 1 december in het Provinciehuis Drenthe in Assen, met zo'n 300 bezoekers uit alle betrokken sectoren.

Niet toevallig was juist Drenthe gastheer van deze bijeenkomst, want de provincie vergrijst en ontgroent snel. Een nadeel dat in een voordeel kan uitpakken want het biedt deze regio de kans voorop te lopen bij het ontwikkelen van concepten om de kwaliteit van het leven zo lang mogelijk goed te houden en tegelijk de kosten van de zorg te drukken.

Het zal nog moeilijk genoeg worden om voldoende personeel te vinden voor de zorg, vandaar dat het goed is dat techniek een handje helpt, zegt de Commissaris van de Koningin Provincie Drenthe Jacques Tichelaar. Hij rekent daarom op een forse groei in de sensortechniek, een van de noordelijke economische pijlers.

De installateurs hebben die techniek allang ontdekt, vertelt voorzitter Marcel Engels van Uneto VNI namens zijn branche. Huizen kunnen met relatief goedkope foefjes levensloopbestendig worden. Dat houdt niet op bij verwijderde drempels en bredere deuren, dat strekt zich uit tot een online verbinding met een meldkamer en andere domotica. Gezien de enorme besparing die thuis wonen oplevert in de zorgkosten, roept hij het kabinet op te helpen bij de financiering van dit soort investeringen. De markt daarvoor is enorm: Engels schat dat in Nederland ongeveer 500.000 woningen voor deze ingrepen in aanmerking komen. Tegelijk daagt hij zorginstellingen uit om meer te doen met de technische mogelijkheden die zijn branche in huis heeft.

Naast deze nog vrij basale ingrepen kan er nog veel meer, vertelt onderzoeker Jochen Meyer van researchinstituut Offis in Oldenburg (D). Hij heeft zich bezig gehouden met de manier waarop ouderen bewegen. Als bepaalde bewegingen moeizaam verlopen, is dat een belangrijke indicator voor een hoog valrisico. En met vallen begint vaak een periode van kwakkelen. Door sensoren, ontwikkeld door Offis, in huis te plaatsen die de tijdsduur van opstaan uit een stoel en een loopje door de kamer registreren, kan een arts dat tijdig onderkennen en bijvoorbeeld oefeningen voorschrijven.

Maar.... oefeningen zijn saai. Ochtendgymnastiek is niks voor de moderne oudere. Daar biedt serious gaming een antwoord op, zegt Boudewijn Dijkstra, docent/onderzoeker lectoraat IHunam / Welzijn Zorg Digitaal, NHL Hogeschool. Hij leidt een van de ruim twintig deelsessies tijdens het symposium, waar deelnemers worden bijgepraat over een keur aan thema's betreffende gezond ouder worden en thuis blijven wonen. Serious gaming hoort daar ook bij. Door van ochtendgym een spel op een apparaat te maken, met een high score die je kunt verbreken, worden ouderen meer gemotiveerd om hun oefeningen te doen. Wij kijken die kunst dankbaar af van Japan, dat qua demografie 15 jaar op ons voor ligt en waar techniek voor alles een oplossing biedt.

Andere workshops gaan bijvoorbeeld over de arbeidsmarkt in de thuiszorg, over domotica, over de specifieke problemen van vergrijzing in de krimpgebieden of gezond oud worden in instellingen. Want hoe weerhoud je geestelijk of lichamelijk gehandicapte jongeren, die intern wonen, ervan om lekker te snoepen? Veel deelnemers denken ook mee aan de toekomstscenario's die al brainstormend voor het ouder wordende Drenthe worden geschetst. Wordt het wonen in dorpen of juist in de steden, dichtbij de voorzieningen? Het laatste lijkt wel noodzaak, maar velen zien daar tegenop. Kunstenaars, die de rust van het platteland hebben gezocht, kunnen over een paar jaar bijvoorbeeld terecht in de Lambartushof in Annerveenschekanaal, met een atelier om de hoek, waar ze tot hun dood kunnen blijven werken. Een kans voor de kunstenaars maar ook voor het dorp.

En dat is in een notendop waar het in Noord-Nederland om gaat draaien: de mogelijkheden die deze ontwikkelingen bieden. Niet voor niets demonstreerden innovatieve ondernemers tijdens dit symposium hun vindingen, zoals een goedkope en eenvoudige robot in de vorm van een rijdend tonnetje, met tal van mogelijkheden, en een computersysteem dat domotica, bewaking en contact met de buitenwereld voor ouderen in één simpel schermpje integreert. Het MKB kan hier de komende decennia goede zaken in doen.

Voor meer informatie over Healthy Ageing: www.hannn.eu of 050 - 524 84 35.